یونیلیور، یکی از بزرگترین شرکتهای جهان، در سالهای اخیر نشان داده که مبارزه با تغییرات اقلیمی برایش صرفاً یک شعار نیست، بلکه به بخشی از راهبرد اصلی کسبوکارش تبدیل شده است. این شرکت اهداف بلندپروازانهای برای کاهش ردپای کربن خود تعیین کرده و متعهد شده تا سال ۲۰۳۹ در کل زنجیره ارزش خود به خنثیسازی کامل کربن (Net Zero) دست یابد. برای دستیابی به این هدف بزرگ، یونیلیور برنامه انتقال اقلیم (Climate Transition Action Plan) را تدوین کرده و سه هدف علمی سختگیرانه برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای مشخص نموده است.
سهامداران شرکت نیز با قاطعیت از این مسیر حمایت کردهاند؛ بهطوری که در مجمع عمومی سال ۲۰۲۴ بیش از ۹۷٪ سهامداران به این برنامه اقلیمی رأی مثبت دادند. این میزان پشتیبانی، عزم جدی یونیلیور در مسیر پایایی را بیش از پیش نمایان میکند.
کاهش انتشار آلاینده در عملیات داخلی
اقدامات اقلیمی یونیلیور در دو بخش متمرکز شده است: نخست کاهش انتشار گازهای گلخانهای در عملیات داخلی خود و سپس کاهش انتشار در زنجیره تأمین و مصرف محصولات. در بخش عملیاتی، یونیلیور با اجرای ابتکارات مختلف موفق شده از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۳ انتشار گازهای گلخانهای ناشی از فعالیتهای مستقیم خود را ۷۴٪ کاهش دهد. این کاهش چشمگیر عمدتاً از طریق گذار به برق تجدیدپذیر و بهبود بهرهوری انرژی در کارخانهها و تأسیسات شرکت محقق شده است. به عبارت دیگر، یونیلیور با سرمایهگذاری در فناوریهای پاک و افزایش کارایی انرژی، توانسته است در مدت کمتر از یک دهه، بخش اعظم انتشار کربن مربوط به تولید و عملیات خود را از بین ببرد.
تمرکز بر زنجیره تأمین و مصرف
با اینکه دستاوردهای داخلی یونیلیور چشمگیر است، اما بخش عمده ردپای کربن این شرکت مربوط به زنجیره تأمین مواد اولیه و مصرف نهایی محصولات آن توسط مشتریان است. در واقع، تقریباً همه انتشار کربن در محدوده اهداف Net Zero یونیلیور خارج از عملیات مستقیم آن و در زنجیره ارزش گستردهتر رخ میدهد. از این رو، تمرکز اصلی یونیلیور بر کاهش انتشار زنجیره تأمین، یعنی همکاری با تأمینکنندگان و نوآوری در مواد اولیه کمکربن، قرار گرفته است.
بهعنواننمونه، برنامه اقلیمی تأمینکنندگان یونیلیور با مشارکت تأمینکنندگان کلیدی در حال اجراست تا انتشار ناشی از مواد خام تا سال ۲۰۳۰ به شکل چشمگیری کاهش یابد. یونیلیور از تأمینکنندگان خود میخواهد روی اهداف علمی کاهش کربن کار کنند، دادههای شفافتری از ردپای کربنی مواد اولیه ارائه دهند، و راهکارهای نوآورانه برای کاهش انتشار در فرایند تولید مواد خام و بستهبندی بیابند.
همچنین این شرکت در حال بازنگری فرمولاسیون محصولات خود است تا از مواد با انتشار کربن کمتر استفاده کند و درعینحال کیفیت و تجربه مصرفکننده را حفظ نماید. تمامی این اقدامات به یونیلیور کمک میکند انتشار کربن مرتبط با زنجیره تأمین و مصرف محصولاتش را مهار کرده و به سوی اهداف اقلیمی بلندمدت خود حرکت کند.
اقلیم به مثابه فرصتی برای کسبوکار
یونیلیور معتقد است اقدام اقلیمی نهتنها برای حفاظت از سیاره ضروری است، بلکه برای کسبوکار نیز سودمند خواهد بود. شواهد نیز این باور را تأیید میکنند؛ به طور مثال، سرمایهگذاری یونیلیور در بهرهوری انرژی تاکنون بیش از ۱ میلیارد یورو صرفهجویی مالی برای شرکت به همراه داشته است. پروژههای کشاورزی بازسازنده (regenerative) یونیلیور نیز به ایجاد زنجیرههای تأمین مقاومتر انجامیده که ضمن کاهش انتشار گازهای گلخانهای، هزینههای تأمین مواد اولیه را در بلندمدت کاهش داده است.
چنین نتایجی نشان میدهد که اقدامات سبز میتواند همزمان به نفع محیطزیست و سودآوری شرکت باشد. یونیلیور با درنظر گرفتن بازگشت سرمایه پروژههای اقلیمی، مسیر پایایی را به بخشی از مدل کسبوکار خود پیوند زده است و بر این باور است که تسریع در اقدامات اقلیمی میتواند رقابتپذیری و نوآوری شرکت را تقویت کند.
شفافیت در گزارشدهی و مطالبهگری برای تغییرات ساختاری
یونیلیور پیشرفتهای خود را با شفافیت گزارش میکند و در این مسیر پاسخگویی را جدی گرفته است. یونیلیور اعلام کرده تا پایان ۲۰۲۴ میزان انتشار کربن عملیاتی خود را نسبت به خط پایه ۲۰۱۵ حدود ۷۲٪ کاهش داده است و برای عمیقتر کردن این کاهشها تا سال ۲۰۳۰ برنامهریزی دقیقی دارد. اهداف میانمدت علمی تعیینشده برای ۲۰۳۰ – از جمله کاهش ۱۰۰٪ انتشار عملیاتی و کاهش چشمگیر انتشار زنجیره تأمین – مسیر دستیابی به Net Zero 2039 را هموار میکنند.
علاوه بر اقدامات داوطلبانه، یونیلیور خواستار حمایت بیشتر دولتها و نهادهای قانونگذار از کسبوکارهای پایا است. مدیران یونیلیور بارها تأکید کردهاند که بدون همراهی سیاستهای دولتی و ایجاد ساختارهای مشوق، دستیابی به اهداف اقلیمی جهانی دشوار خواهد بود. یونیلیور از دولتها میخواهد که با تعیین مقررات و مشوقهای مناسب (مانند قیمتگذاری کربن، حمایت از انرژیهای تجدیدپذیر، جلوگیری از جنگلزدایی و ترویج کشاورزی بازسازنده) به ایجاد زمینه برابر برای رقابت کسبوکارهای پایا کمک کنند. تنها از طریق همکاری نزدیک بخش خصوصی با دولتها، تنظیمگران و صنایع میتوان موانع را برطرف کرد و سرعت اقداماتی را که برای محدود کردن گرمایش زمین به ۱٫۵ درجه ضروری است، افزایش داد.
در مجموع، یونیلیور با ترکیب سرمایهگذاری در فناوریهای پاک، اصلاح زنجیره تأمین و جلب مشارکت کارکنان و سهامداران، در تلاش است الگویی باشد از یک شرکت جهانی که رشد اقتصادی را در کنار کاهش اثرات زیستمحیطی محقق میکند. رهبران یونیلیور بر این باورند که حرکت سریعتر به سوی پایایی نهتنها به نجات سیاره کمک خواهد کرد، بلکه موفقیت بلندمدت کسبوکار را نیز تضمین میکند. چنین رویکردی میتواند الهامبخش سایر شرکتها باشد تا نشان دهد که توسعه اقتصادی و حفاظت از محیطزیست میتوانند دستدردست یکدیگر پیش بروند.